Türk ekspert: fevral 2026 Cənubi Qafqaz üçün strateji dönüş nöqtəsi oldu

2026-cı ilin fevral ayı Cənubi Qafqaz və daha geniş Avrasiya məkanı üçün kritik dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir.

Bu fikirləri türk siyasi eksperti Mehmet Emir Aksoy “The Daily Baku”ya açıqlamasında səsləndirib.

Onun sözlərinə görə, qısa zaman kəsiyində ABŞ tərəfindən atılan iki mühüm strateji addım Vaşinqtonun regional siyasətində keyfiyyətcə yeni mərhələyə keçid etdiyini göstərir. Ekspert qeyd edib ki, əvvəlcə İsraillə qabaqcıl texnologiyalar və süni intellektə əsaslanan əməkdaşlıq çərçivəsinin formalaşdırılması, ardınca isə Azərbaycanla Hərtərəfli Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının imzalanması ABŞ-nin daha inteqrə olunmuş və çoxölçülü regional strategiya qurduğunu nümayiş etdirir.

Aksoy bildirib ki, hər bir qərar ayrıca əhəmiyyət daşısa da, bu addımlar birlikdə qiymətləndirildikdə ABŞ-nin Avrasiya və Yaxın Şərq üzrə strateji tarazlığı yenidən formalaşdırmaq niyyətini açıq şəkildə ortaya qoyur. Onun fikrincə, formalaşmaqda olan yeni strateji arxitekturanın mərkəzində sabit siyasi idarəetməsi, ardıcıl xarici siyasəti və artan dövlət potensialı ilə seçilən Azərbaycan dayanır.

Ekspert vurğulayıb ki, Bakı ilə imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası Azərbaycanın artıq yalnız enerji təchizatçısı kimi deyil, enerji dəhlizlərini, nəqliyyat şəbəkələrini, logistika zəncirlərini və rəqəmsal infrastrukturu birləşdirən regional mərkəz kimi çıxış etdiyini təsdiqləyir. Xüsusilə Transxəzər Nəqliyyat Dəhlizinə verilən önəm Azərbaycanın Avrasiya bağlantılarında oynadığı həlledici rolun beynəlxalq səviyyədə artan şəkildə tanındığını göstərir.

Mehmet Emir Aksoy xatırladıb ki, Prezident İlham Əliyev uzun illərdir bağlantılılıq və çoxvektorlu xarici siyasəti Azərbaycanın strateji baxışının əsas istiqamətləri kimi irəli sürür. Onun sözlərinə görə, bu yanaşma artıq yalnız regional seçim deyil, qlobal güclər tərəfindən qəbul edilən strateji zərurət kimi dəyərləndirilir. Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında fasiləsiz əlaqənin beynəlxalq dəstək alan layihələrə daxil edilməsi də bu baxışın praktik nəticələrindən biri hesab olunur.

Ekspert razılaşmada enerji təhlükəsizliyi və ticarətlə yanaşı süni intellekt, rəqəmsal infrastruktur, məlumat mərkəzləri və kritik minerallar kimi gələcəyə yönəlik sahələrə xüsusi diqqət yetirilməsini Azərbaycanın ənənəvi enerji diplomatiyasından kənara çıxmaq niyyətinin göstəricisi kimi qiymətləndirib. Onun fikrincə, ABŞ-nin bu sahələrdə Azərbaycanı strateji tərəfdaş kimi tanıması Bakının beynəlxalq sistemdə artan çəkisini təsdiqləyir.

Aksoy əlavə edib ki, ABŞ ilə İsrail arasında qabaqcıl texnologiyalar və süni intellekt sahəsində paralel inkişaf edən əməkdaşlıq da bu geniş strateji çərçivəni tamamlayır. İsrail innovasiya və texnologiya üzrə aparıcı tərəfdaş rolunu oynadığı halda, Azərbaycanın bağlantılılıq, enerji və logistika dayağı kimi çıxış etməsi Vaşinqtonun regional strategiyanı bir-biri ilə əlaqəli və funksional oxlar üzərindən qurduğunu göstərir.

Nəticə etibarilə, türk ekspertin qənaətinə görə, 2026-cı ilin fevralında atılan strateji addımlar Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında həyata keçirilən balanslaşdırılmış, çoxölçülü və gələcəyə yönəlik xarici siyasətin beynəlxalq səviyyədə ciddi şəkildə təsdiqləndiyini nümayiş etdirir. Bu kontekstdə Azərbaycan Cənubi Qafqazda sabitliyin və əməkdaşlığın əsas dayaqlarından biri kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir.